Maar ze wist niet dat de nieuwe bewoners hier
al op woensdag zouden intrekken…
– Ik kies zelf het behang uit voor de
kinderkamer in jouw huis! – vertelde de
schoonzus hooghartig aan een vriendin aan de
telefoon, achterovergeleund in een fauteuil in
mijn woonkamer.
– Ja zeker, ik wil lichte, met beige beertjes.
Lena is nu juist al haar rommel aan het
opruimen, de ruimte aan het vrijmaken.
Ik denk dat ze voor het weekend klaar is.
Elena antwoorde niets.
Ze trok een brede strook tape over het deksel van de volgende kartonnen doos en drukte deze met een handpalm stevig aan.
De plakband scheurde los met een scherpe, harde knal.
Alina trok een grimas.
Bedekte de microfoon van de telefoon met haar handpalm en keek misnoegd naar haar schoonzus, alsof die haar opzettelijk stoorde bij het voeren van een uiterst belangrijk gesprek.
– Goed, Nadja, ik bel je later wel terug, – zei ze eindelijk en hing op.
Nadat ze de telefoon had neergelegd, nam de schoonzus de woonkamer traag in ogenschouw.
Ze bleef bijzonder lang hangen met haar blik op de al lege planken van de grote boekenkast.
– Luister, Len, ik heb hier nog iets bedacht.
Die gordijnroedes zullen we moeten vervangen.
Die zijn sowieso heel oud, waarschijnlijk nog van oma.
Ik zal daar niet elke dag naar kunnen kijken – dan krijg ik een depressie.
En ik mag me nu absoluut niet opwinden.
– Van oma?
– herhaalde Elena, terwijl ze met een nagel de rand van de tape lostrok op de doos waarin ze haar winterlaarzen stopte.
Ze tilde haar hoofd niet eens op.
– Nou en, van wie anders?
– reageerde Alina zorgeloos.
– Ik verhuis hier immers naartoe rond de zomer.
Ze fatsoeneerde haar felle zijden sjaaltje om haar nek, ging gemakkelijker zitten en sloeg het ene been over het andere.
– Maxim zei dat jullie ruimte genoeg hebben.
Wat hebben we nou te verdelen?
Twee vrouwen onder één dak zullen het prima met elkaar kunnen vinden.
Zeker met een baby erbij.
Jij zit toch van ’s ochtends tot ’s avonds op je werk, die woonkamer heb je feitelijk niet nodig.
En wij zullen ons hier prima nestelen.
Elena kwam langzaam overeind.
Zo zit dat dus.
Maxim had weer besloten om vrijgevigheid te tonen op kosten van een ander.
Zijn jongere zus was ongeveer een uur geleden bij hen verschenen.
Zoals gewoonlijk, zonder vooraf te bellen.
Waarom zou ze ook?
Het is immers familie.
Eigen volk.
Maxim had zulke bezoeken nooit verboden.
Integendeel, hij bleef maar herhalen dat Alina geholpen moest worden, want ze was de jongste zus en ze had het niet gemakkelijk in het leven.
En nu al helemaal niet.
Alina verwachtte een kind van een man die, na het nieuws over het aanstaande vaderschap, vrij snel uit haar leven was verdwenen.
Daardoor bleef de schoonzus achter in een gehuurd studio-appartement, met opgelopen schulden en een kind dat over een paar maanden geboren zou worden.
En Maxim had blijkbaar al een oplossing gevonden.
Alleen had hij het kennelijk niet nodig geacht om zijn vrouw in zijn plannen te betrekken.
– Wat hebben jullie dat mooi bedacht, – merkte Elena zachtjes op, terwijl ze met haar voet een lege doos wegtrapte.
– En wanneer precies hebben jullie, jij en Maxim, dit besluit genomen?
– In het weekend, – Alina haalde onverschillig haar schouders op, alsof het ging om welk brood ze voor het avondeten moest kopen.
– Hij belde, klaagde over jou.
Ze zei dat je hem helemaal hebt gek gemaakt met je berekeningen.
Alweer je hersens aan het breken over geld.
Ze zuchtte.
– En ik bedacht me net waar ik al die spullen moest laten.
De verhuurder heeft de huur weer verhoogd.
Dus het is allemaal zo mooi op zijn pootjes terechtgekomen.
Jullie geven mij een kamer, en ik geef jullie een baby, vreugde in huis.
Tenslotte is het het neefje van Maxim, een dierbaar persoon.
– En hoe moet dit eruitzien?
– vroeg Elena rustig, terwijl ze boeken in de volgende doos begon te leggen.
– Ik ga ’s ochtends weg, kom ’s avonds terug en beland in een commune waar dag en nacht een vreemd kind krijst?
Alina hief verontwaardigd haar hoofd.
– Hoezo is dat een vreemd kind?!
Ze stampte zelfs met haar dure laars op de grond.
– Dit is eigen bloed!
Maxim is zijn oom.
En jij…
de oomvrouw.
Bijna ook familie.
Bijna een tweede moeder.
Elena draaide langzaam haar hoofd.
Maar Alina was al lekker op gang.
– Het is sowieso goed voor je om te wennen aan babygehuil.
Al vijf jaar getrouwd, maar met z’n tweetjes wonen alsof je een stel kluizenaars bent.
Drie kamers, ruimte zat, waar hebben jullie dat voor nodig?
Staan daar maar nutteloos leeg!
– Ze staan niet leeg, – sprak Elena en legde netjes een dik woordenboek op de bodem van de doos.
– Wij wonen hier.
Ze zweeg een seconde.
– Woonden.
Dat laatste woord klonk erg zacht.
Alina had het niet eens gemerkt.
Ze keek al om zich heen alsof de kamer inderdaad van haar was.
– Die bank zou ik sowieso weggooien, – verklaarde ze en wees met haar hand naar de grote lederen bank die Elena ooit van haar eerste serieuze bonus had gekocht.
– Afschuwelijk.
Zwaar, somber.
Het is hier beter om een wiegje neer te zetten.
Elena bleef doorgaan met boeken inpakken.
– Het raam moet ook vervangen worden, – redeneerde Alina.
– Ik heb het gevoel dat het daar tocht.
Zeg tegen Maxim dat hij normale vakmensen moet zoeken.
Want hij trekt het altijd tot het uiterste, totdat je hem een duwtje geeft.
– Laat hem dat zeker zoeken, – stemde Elena rustig in.
– Zeg het hem zelf maar.
– Dat zal ik doen.
Alina keek haar beter aan.
Boog toen iets naar voren en verlaagde haar stem.
– En nog een punt, Len.
Nu werd haar intonatie zachter, bijna liefkozend, maar achter die zachtheid voelde men al te goed het zelfvertrouwen van iemand die de plichten van anderen al had verdeeld.
– Aangezien we met z’n allen gaan samenwonen, zullen we het budget anders moeten indelen.
Maxim zei dat jij best goed verdient.
En mijn uitkering stelt absoluut niets voor.
Genoeg voor luiers zal het nauwelijks zijn.
Ze spreidde haar armen.
– We zullen met z’n allen moeten bijdragen.
Het is tenslotte familie.
Elena verzamelde de reclamefolders, oude rekeningen en bonnetjes van tafel,frommelde ze op en smeet ze in een grote vuilniszak.
Vreemd genoeg voelde ze zich niet gekwetst.
Helemaal niet.
Integendeel, er verscheen een verbazingwekkend gevoel van opluchting.
Alsof die zware steen die ze jarenlang met zich had meegedragen, eindelijk ophield te drukken.
Vijf jaar lang had ze in hun eentje het huishouden gedragen.
De schulden van haar man afbetaald.
De rekeningen bijgehouden.
De eindeloze bezoeken van zijn familie verdragen die onaangekondigd binnenkwamen en zich gedroegen alsof alles hen hier toekwam.
Vijf jaar lang aangehoord van haar schoonmoeder dat ze niet goed genoeg voor Maxim zorgde.
En nu verklaarde zijn zus heel serieus dat Elena ook nog eens moest opdraaien voor de kosten van haar kind.
– Moet ik bijdragen aan luiers voor jouw kind?
– verduidelijkte Elena, nog steeds zonder zich om te draaien.
– Heb ik je wel goed begrepen?
– Nou en?
– Alina snurkte minachtend.
– Jij hebt toch geen eigen kinderen.
Ze knikte naar Elena.
– Je geeft je geld uit aan weet ik veel wat.
Je hebt laatst nog nieuwe laarzen gekocht.
Waar heb je die eigenlijk voor nodig?
Je gaat bijna altijd met de auto.
Elena keek haar eindelijk aan.
– En ik moet een kinderwagen kopen, – ging de schoonzus door.
– Kun je nagaan wat die tegenwoordig kosten?
Dat is sowieso pure waanzin.
– Dat kan ik me niet voorstellen, – antwoordde Elena.
– En om eerlijk te zijn, wil ik dat ook niet.
Alina tuitte beledigd haar lippen.
– Je bent een egoïste, Lenka.
Elena plakte zwijgend de doos dicht.
– Maxim heeft gelijk, – vervolgde Alina.
– Je leeft alleen maar voor jezelf.
Geen enkel medeleven met familie.
Als mijn broer er niet was geweest, had je hier sowieso in je eentje gezeten en was je langzaam verwilderd.
Op dat moment begon de telefoon op de rand van de tafel te trillen.
Op het scherm verscheen een foto van Maxim.
Alina straalde meteen.
Ze wierp een triomfantelijke blik op Elena en zette de handsfreefunctie aan.
– Ja, Maximmetje!
– riep ze vrolijk uit.
– Ik ben al bij jullie!
Uit de luidspreker klonk de ontspannen stem van Maxim.
– Hoi, kleintje.
Is Len thuis?
– Uhu.
Hier.
Spullen aan het inpakken, zoals je zei.
Ruimte voor ons vrijmaken voor de kinderkamer.
– Nou, eindelijk, – bromde Maxim tevreden.
– Ik dacht al dat ze amok zou maken.
Alina glimlachte tevreden.
– Luister, Alin, zeg haar ook even dat ze wat planken in de voorraadkast moet leegmaken, – vervolgde Maxim.
– Dan moet er straks ergens een kinderwagen neergezet worden, en komen er van die sleeën aan.
Ik heb daar visspullen liggen, die kan ik toch nergens kwijt.
Laat haar die overbodige potten en dozen maar weggooien.
Elena liep langzaam naar de tafel.
Legde haar handpalmen op het blad en keek naar het oplichtende scherm.
– Ik hoor het allemaal luid en duidelijk, Maxim, – zei ze rustig.
Een paar sekonden bleef het stil aan de telefoon.
– Oh, Lenetsjka!
– veranderde de man onmiddellijk van toon.
In zijn stem klonk de vertrouwde neerbuigendheid.
– Luister, we hebben dit toch allemaal besproken.
Alina heeft nu echt hulp nodig.
En jij moet geen rare fratsen uithalen met die hysterische buien van je.
Ik kom vanavond langs, we bestellen pizza, gaan even zitten en vieren dat we groter gaan wonen.
Elena lachte spottend.
– En waarom denk je pizza te gaan bestellen?
– Hoezo?
– Letterlijk.
Je voorschot krijg je pas op vrijdag.
Na je laatste avondjes uit met vrienden staat er vrijwel niets meer op je rekening.
Maxim ontplofte onmiddellijk.
– Nou, daar gaan we weer!
Alina rolde met haar ogen, alsof ze met haar hele houding wilde laten zien dat haar broer volkomen gelijk had gehad over het karakter van zijn vrouw.
– Alweer die berekeningen!
– ging Maxim door.
– Ik doe het voor het gezin!
Ik help mijn zus!
En jij begint me weer geld onder de neus te wrijven.
Je hangt me inmiddels de keel uit met al je verantwoordingen!
– Duidelijk.
– Ben ik nou een man in dit huis of wat?!
Elena lachte zachtjes.
– Dat is nou precies wat ik me de laatste tijd ook steeds vaker afvraag.
Wie?
– Wat?!
– Een man lost de problemen van zijn zus doorgaans zelf op, Maxim.
Betaalt bijvoorbeeld een eigen woonruimte voor haar.
Of nodigt haar bij zichzelf uit.
– Dat doe ik toch ook!
– schreeuwde hij.
– Dit is ook mijn huis!
We zijn al vijf jaar getrouwd!
Alles is van ons samen!
Elena sloot een seconde haar ogen.
En kwam toen langzaam overeind.
– Jouw woorden in Gods oren.
Alina staarde haar stomverbaasd aan.
Elena keek rustig naar de telefoon.
– Kom vanavond vooral langs, Maxim.
Komt heel mooi uit.
Kun je Alina mooi even helpen.
Aan de andere kant viel een korte stilte.
– Hoezo helpen?
Waarmee dan?
Maxim werd duidelijk op zijn hoed gezet.
Elena keek naar de dozen die langs de muur stonden opgesteld.
Vervolgens naar Alina.
– Als je komt, zie je het vanzelf.
Ze knikte naar de telefoon.
– Alina, verbreek de verbinding nou maar.
Ik krijg hoofdpijn van dat gepraat van jullie.
Alina drukte het gesprek snel weg, omdat ze voelde dat het gesprek heel anders verliep dan ze had berekend.
In haar verbeelding had Maxim zijn vrouw flink op haar plaats moeten zetten, haar moeten dwingen te stoppen met ruziën en dat reeds vaststaande besluit moeten accepteren.
Maar Elena zag er om de een of andere reden niet neerslachtig, niet bang en zelfs niet geïrriteerd uit.
Integendeel.
Ze was veel te rustig.
En juist die kalmte begon Alina meer op de zenuwen te werken dan welke ruzie dan ook.
– Zie je wel, – de schoonzus haastte zich om het gesprek weer in handen te krijgen.
– Maxim heeft alles beslist.
Hij is hier de baas, zoals hij zegt, zo zal het gaan.
Dus kap nu maar met die dozen, nergens voor nodig om het zo te rekken.
– Ik rek helemaal niets, – antwoordde Elena rustig en keek op haar horloge.
– Over twee uur zijn de verhuizers hier.
Alina knipperde verbaasd met haar ogen.
– Wat voor verhuizers nou weer?
Heb je besloten om die oude meubels weg te brengen?
Ze keek de woonkamer rond en fleurde meteen op.
– En groot gelijk heb je.
Ik zei je al zo lang geleden dat dat dressoir hier nergens voor nodig is.
Dat had allang weggegooid moeten worden.
Elena glimlachte nauwmerkbaar.
– Nee, Alina.
De verhuizers komen niet voor de meubels.
– Waarvoor dan wel?
– Voor mijn spullen.
De schoonzus fronste haar wenkbrauwen.
– Hoezo?
– In alle letterlijke zin van het woord.
Elena nam een pauze.
– En jij kunt beter even naar de keuken gaan.
Daar op tafel ligt een document.
Onder een magneet.
Lees dat maar eens.
Alina keek haar schoonzus achterdochtig aan.
– Wat voor document dan?
– Ga erheen en je zult het zien.
De nieuwsgierigheid bleek sterker dan de achterdocht.
Alina stond op van de bank, hield met haar hand haar onderrug vast en liep op haar gemak naar de keuken.
Elena liep niet achter haar aan.
Bleef bij de dozen staan en luisterde simpelweg.
Stappen in de gang.
Dan het gekraak van de koelkastdeur.
Papier dat ritselt.
Enkele seconden bleef het volkomen stil.
En toen klonk vanuit de keuken een heel andere stem van Alina – verward en merkbaar dof:
– Lena?
Elena hief langzaam haar hoofd.
– Wat?
– Wat is in vredesnaam dit?
Ze liep de keuken in.
Alina stond bij de tafel met een geprint document in haar hand.
Haar verzorgde vingers met de perfecte manicure trilden aanzienlijk.
– Wat voor koopovereenkomst nou weer?
– flapte ze eruit.
– En wie is die Valeri Stepanovitsj?
Elena ging rustig op een stoel zitten.
– De nieuwe eigenaar van het appartement.
– Wat?
– De nieuwe eigenaar.
Elena sprak bijna routinematig.
– Een ontzettend aardige man trouwens.
Heeft een gezin.
Drie kinderen.
Ze zullen het hier ruim hebben.
Vrijdag krijgen ze de sleutels al.
Alina bracht haar blik een paar keer over en weer van het papier naar Elena.
Elke schijn van superioriteit verdween van haar gezicht.
– Wacht eens even…
Hoezo een nieuwe eigenaar?
Ze leunde naar voren.
– Hebben jullie het appartement soms verkocht?
– Verkocht.
– Weet Maxim dit wel?!
– Nu weet hij het waarschijnlijk wel.
– En waar moet hij dan wonen?
Alina zweeg een seconde en voegde er meteen aan toe:
– En ik dan?!
Elena keek haar met een volkomen onbewegelijk gezicht aan.
– Waar Maxim gaat wonen, gaat vanaf nu alleen hemzelf aan.
Ze haalde lichtjes haar schouders op.
– Mogelijk jou ook.
Jullie zijn tenslotte familie.
Naaste verwanten moeten elkaar steunen.
Ik denk dat het echte gezinshoofd snel een oplossing zal vinden.
Alina kleurde rood.
– Je had hier helemaal het recht niet toe!
Ze greep het papier zo hard vast dat het karton in haar vingers verkreukelde.
– Dit is gemeenschappelijk bezit!
Jullie zijn getrouwd!
Maxim pakt de helft via de rechter!
Elena schudde haar hoofd.
– Dat pakt hij niet.
– Hoezo dan niet?
– Omdat dit appartement van mij is.
– Jullie zijn al vijf jaar getrouwd!
– En dat appartement kreeg ik al eerder in mijn bezit.
Elena hield haar hoofd een beetje schuin.
– Dat heb ik van mijn vader gekregen, drie jaar vóór ons huwelijk.
Dus dit vastgoed heeft helemaal niets met Maxim te maken.
Alina verstijfde.
– Maar…
– En nog een klein detailtje dat je broer kennelijk voor je heeft proberen te verzwijgen.
Elena keek haar recht in de ogen.
– Ik heb twee maanden geleden een echtscheiding aangevraagd.
Alina viel haar mond open.
Enkele seconden bleef ze simpelweg zwijgen.
– Wat?
– Dat wat je hoort.
– Jullie…
gaan scheiden?
– Ja.
– En Maxim heeft niets tegen mij gezegd.
– Verbaast me niets.
Elena stond op.
– Ik denk dat hij me wilde opvoeden.
Hij hield de schijn van een sterk huwelijk op, deed alsof alles onder controle was.
En jou wilde hij gebruiken als extra drukmiddel.
Je hier laten intrekken, mij dwingen het te pikken, en dan maar wachten tot ik bang zou worden en om vergeving zou gaan smeken.
Alina kon het nog steeds niet geloven.
Al haar plannen – een kamertje met een kinderledikantje, licht behang, een nieuwe gordijnroede, gratis woonruimte en toekomstige kinderopvang – waren binnen een minuut in duigen gevallen.
– Maar hoe dan… – fluisterde ze uiteindelijk.
– Ik moet binnenkort immers bevallen.
Elena gaf geen antwoord.
– De eigenaar zet mij het appartement uit, – vervolgde Alina op een heel andere toon.
– Ik dacht…
dat we hier…
– Precies.
Elena keek haar aan.
– Jij dacht.
Ze legde de nadruk op dat laatste woord.
– Jij dacht voor mij.
Besliste voor mij.
Deelde mijn kamers in, mijn geld en mijn tijd.
Elena hief haar hand op om een poging van Alina om te protesteren de kop in te drukken.
– En ik heb eindelijk besloten om aan mezelf te denken.
Ze knikte naar het document.
– Het appartement is verkocht.
Het geld staat al op mijn rekening.
Over twee uur zijn de verhuizers hier.
Alina greep plotseling naar de zak van haar vest en haalde haar telefoon tevoorschijn.
– Ik ga Maxim nu bellen!
Ze begon nerveus op het scherm te tikken.
– Die zal je eens even de waarheid vertellen!
Wacht maar!
Die komt nu meteen en…
– Laat hem maar komen, – onderbrak Elena haar rustig.
Ze liep alweer terug naar de woonkamer.
– Zeg hem wel even dat hij iets moet meenemen voor zijn spullen.
Alina keek haar onbegrijpend na.
– Wat voor spullen nou weer?
– Die van hem.
Elena bleef in de deuropening staan.
– Die vishengels en die winterbanden liggen in de gang.
De rest mag hij zelf komen inpakken.
Daar heb ik geen verhuizers voor besteld.
Alina knapte definitief.
– Je bent een kreng!
Haar stem trilde van woede en wrok.
– Je zet je eigen man zomaar op straat!
Elena draaide zich langzaam om.
– Mijn eigen man?
Ze lachte zonder enige vrolijkheid.
– Weet je, Alina, een man is iemand met wie je samen door het leven gaat.
Samen de problemen oplost, samen geld verdient, samen de gevolgen draagt.
Ze zweeg even.
– En als de een werkt en de schulden afbetaalt, terwijl de ander zijn familie op zijn nek laat meeliften, dan is dat toch wel een heel ander soort relatie.
Alina bleek weg.
– De groeten aan Maxim.
Elena keerde terug naar de dozen.
– En als je weggaat, laat de sleutel dan even op het dressoir liggen.
Een maand later zat Elena ’s ochtends op het kleine balkon van haar nieuwe appartement en dronk ze koffie.
De woning was aanzienlijk bescheidener dan het oude driekamerappartement.
Er was hier geen enorme woonkamer, geen zware lederen bank, geen lange gang en geen kamer waar Alina haar zinnen al op had gezet.
Maar het was hier wel stil.
Niemand kwam onaangekondigd binnen.
Niemand bepaalde welk behang er in haar kamers moest worden geplakt.
Niemand berekende hoeveel ze aan schoenen uitgaf.
Niemand kwam vertellen wie ze verplicht was te onderhouden alleen omdat die persoon familie van haar man was.
Elena had het appartement eenvoudig maar gezellig ingericht.
Ze kocht een kleine bank, zette een fauteuil bij het raam, en hing lichte gordijntjes op in de keuken.
Een paar dozen moesten nog worden uitgepakt, maar voor het eerst in lange tijd hoefde ze zich nergens naar te haasten.
Via gemeenschappelijke bekenden hoorde Elena dat Maxim eerst een paar dagen bij een vriend had gewoond en daarna naar zijn moeder was verhuisd.
Het huren van een eigen woning bleek aanzienlijk duurder te zijn dan hij altijd had beweerd.
Vooral toen hij er zelf voor moest betalen.
Alina was in haar gehuurde studio-appartement achtergebleven.
Ze lag voortdurend over de kop met de verhuurder, klaagde bij familie over onrecht en eiste dat Maxim haar zou helpen met het kopen van een kinderwagen en een deel van de kosten na de geboorte zou betalen.
Nu moest de broer zelf de verantwoordelijkheid dragen voor al die verplichtingen die hij voorheen zo gemakkelijk op zijn vrouw had willen afschuiven.
Elena dacht er nauwelijks over na.
Het leven had alles zelf op zijn plek gezet.
Ze nam nog een slok koffie, keek naar de ochtendhemel en moest plotseling denken aan datzelfde beige behang met beertjes dat Alina zo vol zelfvertrouwen had willen uitkiezen voor de toekomstige kinderkamer.
Elena glimlachte.
Beige behang kon ze sowieso niet uitstaan.
